Mania nazywana również epizodem maniakalnym to zaburzenie psychiczne charakteryzujące się wzmożonym nastrojem, nadpobudliwością oraz zwiększoną aktywnością psychiczną. Osoby doświadczające zaburzeń maniakalnych mogą mieć bardzo wysokie poczucie własnej wartości i odczuwać zmniejszoną potrzebę snu. Zaburzenia, których doświadczają wpływają negatywnie na ich funkcjonowanie w codziennym życiu. 

Czym jest mania? Jak się objawia? Jak rozpoznać epizod? Jak się leczy zaburzenia maniakalne? Na te i wiele innych pytań postaramy się odpowiedzieć w poniższym artykule.

Mania, czyli co?

Mania definiowana jest jako długotrwale podniesiony, ekspansywny lub drażliwy nastrój, trwający przynajmniej tydzień. O epizodzie manii mówi się wówczas, gdy wzmożonemu nastrojowi towarzyszą co najmniej trzy z poniższych objawów:

    • zawyżone poczucie własnej wartości, 
    • zmniejszona potrzeba snu, 
    • presja mówienia/potok pomysłów, 
    • skłonność do rozproszeń uwagi, 
  • zwiększone zaangażowanie w czynności, które od razu przynoszą efekt,
  • nadmierne zaangażowanie w przyjemne, potencjalnie lekkomyślne aktywności. 

 

Objawy manii: Jak rozpoznać epizod maniakalny?

Objawy wskazujące na trwanie epizodu maniakalnego można podzielić na 4 grupy. To:

  • symptomy nastroju: ekspansywność, euforia, pobudliwość, rozdrażnienie, 
  • symptomy poznawcze: myśli maniakalne, wiara w zdolności i możliwości, niewiara w ograniczenia,
  • symptomy motywacyjne: nadmierna aktywność, 
  • symptomy fizyczne: obniżenie zapotrzebowania na sen. 

 

Przyczyny manii 

Mania może mieć zróżnicowane podłoże. Wymienia się tu czynniki biologiczne, jak również stresujące wydarzenia, zaburzenia dobowych rytmów snu i czuwania. W literaturze fachowej wymienia się:

  • zaburzenia czynności układu limbicznego będące następstwem zakłóceń neuroprzekaźnictwa na poziomie chemii mózgu, 
  • nadczynność tarczycy, nadnerczy, 
  • mocznicę. 

Jak już wspomnieliśmy dużą rolę w wywoływaniu epizodów manii odgrywa stres. W przypadku nawet 60% chorych, początek choroby afektywnej oraz nawrót depresji czy manii poprzedzają sytuacje stresogenne. Dotyczy to zarówno sytuacji somatycznych, jak i sytuacji związanych z chorobami czy urazami, nagłymi zmianami w życiu chorego. 

 

Jak leczyć manię?

Leczenie manii w dużej mierze koncentruje się na farmakoterapii. Polega na podawaniu leków podawaniu leków przeciwdepresyjnych i przeciwpsychotycznych. Uzupełnieniem leczenia jest terapia psychologiczna. Psychoedukacja realizowana w ramach indywidualnych spotkań z terapeutą lub spotkań grupowych zwiększa samoświadomość pacjenta i pozwala na wczesne rozpoznawanie objawów choroby. 

Psychoterapia w leczeniu manii jest najczęściej zalecana w okresie remisji choroby. Służy jako narzędzie do kształtowania umiejętności własnych działań. Przebieg leczenia jest uzależniony od ciężkości przebiegu stanu maniakalnego, w związku z czym długość terapii oraz jej zakres to kwestie bardzo indywidualne. Należy przy tym pamiętać, że skuteczność terapii w dużej mierze zależy do samego pacjenta i jego postawy wobec choroby.